Саха Өрөспүүбүлүкэтин экэниэмикэҕэ миниистирэ Петр Попов иһитиннэрбитинэн, сокуон барылын чэрчитинэн тырааныспар нолуогар, тэрилтэ бас билиитигэр тутуллар, итиэннэ патентнай нолуокка уларыйыы киириэхтээх.
Тырааныспар нолуогар чэпчэтиини Анал байыаннай дьайыы кыттыылаахтарыгар 2024 с. уһатарга этии киирбит. Маннык чэпчэтиинэн 2022 с. 259 киһи туһаммыт, ол суумата 1,5 мөл. солк., 2023 с. 254 киһи туһаммыт, ол суумата 1,2 мөл. солк.
«Нэһилиэнньэ олоҕун хаачыстыбатын тупсарарга, быстах кэмҥэ сабыллан турар Буочта салааларын сөргүтэргэ, үлэһиттэри буларга 2025-2029 сс. тырааныспар нолуогар, тэрилтэ бас билиитигэр тутуллар нолуокка чэпчэтиини федеральнай буочта сибээһин тэрилтэлэригэр киллэрэргэ. Оччотугар өрөспүүбүлүкэ бүддьүөтүн сүтэрэр дохуота 86,1 мөл. солк.
2025 с. тохсунньу 1 күнүттэн үрүҥ көмүстэн ювелирнай киэргэли оҥорор уус дьон патентнай нолуокка көстүлэр. Патентнай нолуокка маннык хайысхалар киирдилэр: үрүҥ көмүстэн, күндү таастан ювелирнай оҥоһуктары, мэтээллэри, нэһилиэнньэ тус сакааһынан үрүҥ көмүстэн киэргэллэри оҥоруу», — диэн билиһиннэрдэ миниистир.
Патентнай ньыманан төлөнөр нолуок ыстаапката дохуоттан 6% тутуллар. Бу үлэнэн дьарыктанар 1 бөлөххө хабыллар урбаанньыттарга Дьокуускай, Мииринэй, Нерюнгри, Алдан, Ленскэй киирэллэр, бу салааҕа сабаҕалаан көрөр дохуот 3,2 мөл. солк., патент сыаната 190 000 солк.
2 бөлөххө Айхал, Удачнай, Бүлүү, Өлүөхүмэ киирэллэр, кинилэргэ патент сыаната 173 000 солк. 3 бөлөххө Ньурба, Сунтаар, Чульман, Жатай, Чурапчы, Покровскай,Томмот киирэллэр, кинилэргэ патент сыаната 154 000 солк. 4 бөлөххө патент сыаната 134 000 солк. 5 бөлөххө Аартыка улуустарыгар 96 000 солк.
Өрөспүүбүлүкэҕэ үрүҥ көмүс киэргэллэри оҥорор 31 нолуогу төлөөччү баара бэлиэтэммит, ол иһигэр 29 урбаанньыт, 2 тэрилтэ. 2024 с. кинилэр 10 мөл. солк. суумалаах нолуогу төлөөбүттэр. Патентнай ньыманан төлөнөр нолуокка 29 урбаанньыт көһүөхтэрин сөп.
Миниистир дакылаатын истэн баран норуот дьокутааттара ыйытыктары биэрдилэр. Иван Данилов тэрилтэ бас билиитигэр тутуллар нолуок буочтаҕа эрэ сыһыаннаах дуо? Патентнай ньыманан төлөнөр нолуокка көһүү урбаанньыттарга төһө табыгастаах буолуон сөбүн сураста.
Миниистир Петр Попов хардарбытынан итинник чэпчэтии буочта салаалаларыгар эрэ көрүллэр. Үрүҥ көмүстэн киэргэллэри оҥорор ювелирдар судургутуллубут нолуогу уонна патены туттар кыахтара суох этэ, былырыын федеральнай сокуоҥҥа уонна нолуогабай кодексаҕа уларытыылар киирбиттэрэ, ол чэрчитинэн ювелирдарга судургутуллубут нолуок киирбитэ. Оттон билигин патентнай ньыманан тутуллар нолуок киириэхтээх.
Алена Атласова элбэх оҕолоох ыаллары тырааныспар нолуогуттан босхолооһун ханнык болдьоххо диэри көрүллэрин уонна патентнай нолуокка көһүү үрүҥ көмүс киэргэллэри оҥорор урбаанньыттары кытта сүбэлэһии быһыытынан дьүүллэһиллибитин-суоҕун ыйыталаста.
Петр Попов быһаарбытынан, тырааныспар нолуогар элбэх оҕолоох ыалларга көрүллэр чэпчэтии бастаан биэс сылга оҥоһуллубутун, онтон болдьоҕо суох, бастайааннай буолбутун билиһиннэрдэ. Кини ювелирдары кытта патентнай нолуокка көһүү боппуруоһун ырытыспыттарын туһунан биллэрдэ. Урбаанньыт Кыыдаана Гурьева бу боппуруоһу ювелирдар бэйэлэрэ көтөхпүттэрин туһунан эттэ. Кэлиҥҥи кэмҥэ киэргэллэри оҥорооччулар ахсааннара аҕыйыы турар эбит. Маннык миэрэ бу эйгэҕэ саҥа саҕалааччылары, үлэлии сылдьар дьону өйүөҕэ диэн эрэнэрин биллэрдэ.
Иван Луцкан Донбааһы чөлүгэр түһэрэр тэрилтэлэргэ нолуокка туох эмит чэпчэтии көрүллэрин туһунан интэриэһиргээтэ. Миниистир эппитинэн билиҥҥитэ бу боппуруос хамыыһыйаҕа көрүллэ илик, маннык чэпчэтиигэ сайаапка киирбэтэх, атын субъектары кытта тэҥнээн көрдөххө, командировкаланан барбыт дьоҥҥо тырааныспар нолуогар чэпчэтии суох. Ол эрэн сайаапка киирдэҕинэ көрүөхтэрин сөбө этилиннэ.
Ол туһунан сиһилии «Ил Түмэн» хаһыат кэлэр нүөмэригэр ааҕыҥ.
Хаартыска Василий Кононов.
-
0
-
0
-
0
-
0
-
0
-
0
