Мунньаҕы олохтоох парламент экэниэмикэҕэ, инвестиционнай уонна бырамыысыланнай бэлиитикэҕэ сис кэмитиэтин бэрэссэдээтэлэ Павел Петров ыытта.
Сахабыт Сирин бүддьүөтүн улахан аҥаара сир баайын хостуур салааттан киирэр, соҕуруу таас чоҕу, арҕаа улуустарга Ленскэйгэ, Өлүөхүмэҕэ, Мииринэйгэ ньиэби-гааһы туһаҕа таһаараллар, хотугулуу-илин Уус Маайаҕа, Томпоҕо, Өймөкөөҥҥө, Усуйаанаҕа, Үөһээ Дьааҥыга хайа уруудатын хостууллар.
Күн бүгүн бырамыысыланнас өрөспүүбүлүкэҕэ оҥоһуллубут табаар уонна өҥө ВРП 60% тахсаны ылар. 2025 с. 11 ыйын иһигэр 1,4 трлн. солк. суумалаах бородууксуйа оҥоһуллубут, сир баайын хостуурга тутуллар нолуок 5 сыл иһигэр 150 млрд. солк. төлөммүт. Саха Сиригэр 24 бырамыысыланнай оройуоҥҥа айылҕа баайын туһаҕа таһаараллар.
Ааспыт сыл түмүгүнэн дойду үрдүнэн өрөспүүбүлүкэ алмааһы хостооһуҥҥа бастакы миэстэни, үрүҥ көмүһү хостуурга иккиһи, таас чоҕу хостуурга Кузбаас кэнниттэн иккис миэстэни, кыһыл көмүһү хостуурга Красноярскай кэнниттэн иккис, гааһы-ньиэби хостуурга бэһис миэстэни ылар.
468,3 карааттаах саамай улахан ювелирнай алмааһы булан, Аҕа дойдуну көмүскүүр сэриигэ Улуу Кыайыы 80 сыла диэн ааттаабыттар.
2025 с. сүрүн тэрээһиннэрин ааттаталаатахха, Эльгатааҕы таас чохтоох сиргэ Чуумпу акыйааннааҕы тимир суолу арыйыыга дойду Бэрэсидьиэнэ Владимир Путин кыттыбыта. 531 км. уһуннаах тимир суол Эльгатааҕы таас чохтоох сири уонна Охотскай муора пуордун кытта холбоото. Онон өрөспүүбүлүкэ таас чоҕу тиэйэргэ муораҕа тахсар суолланна. Бу суолунан сылга 50 мөл. туонна таас чоҕу тиэйиэхтэрэ, онон БАМ ноҕорууската аччыахтаах, маны таһынан, Арассыыйа хампаанньалара Азия, Чуумпу акыйаан илиҥҥи дойдуларыгар табаардарын таһаарар кыахтарын хааччыйыа.
Чуумпу акыйааннааҕы тимир суол БАМ, Транссиб кэнниттэн Уһук Илин үһүс улахан хорук тымыра. Тырааныспар-логистика саҥа көрүдүөрэ бырамыысыланнас сайдарыгар тирэх буолуоҕа, тимир суол иккис салаатын салгыы тутан, 2027 с. үлэҕэ киллэриэхтэрэ.
Нерюнгри оройуонугар «Кабактинскай» хампаанньа таас чоҕу хостуур бастакы учаастагын арыйда, 2025 с. иккис кыбаарталыгар манна 60 тыһ. туонна чоҕу хостоотулар. Кэтээн көрүүнэн, учаастакка 127 мөл. туонна таас чох саппааһа баар. 2027 с. тэрилтэ бырайыактаммыт кыамтатыгар тахсан, сылга 750 тыһ. туонна чоҕу биэриэхтээх, инникитин ити көрдөрүү улаатан иһиэхтээх.
«Селигдар» хампаанньа Алдан оройуонугар «Хвойнай» кыһыл көмүһү хостуур фабриканы арыйда. Фабрика сылга 2,5 туонна көмүһү хостуохтаах.
«Nordgold» Өлүөхүмэ улууһугар кыһыл көмүһү хостуур Токкотооҕу айылҕа баайдаах сири үлэҕэ киллэрдэ, кэмбинээт сылга 3 туонна көмүһү хостуохтаах, чинчийэн көрүүнэн манна 24 туонна көмүс саппааһа баар.
Ону таһынан, Амур өрүһү туораан Кытайга тиийэргэ «Саха Сирин тимир суоллара» Дьэлиндэ – Мохэ хайысхатынан тимир суолу тутар, оччотугар 20 мөл. туонна таһаҕаһы тиэйэр кыахтаныахтара. Нерюнгриттан пограничнай туорааһыҥҥа диэри баара-суоҕа 400 км. ити суолунан Саха Сириттэн таас чоҕу, оттугу тиэйиэхтэрэ.
Ол туһунан сиһилии "Ил Түмэн" хаһыат кэлэр нүөмэригэр ааҕыҥ.
-
0
-
0
-
0
-
0
-
0
-
0
