Сынньанарга сымнаҕас кириэһилэлээх беседка турар, сөрүүн тыал үрэрэ ол киэҥ алаастан диэбит курдук төһө да сайын куйааһын иһин манна куруук салгыннаах. Аны тэлгэһэҕэ киэҥ төгүрүк бассейн уонна хачыал баара соҕуруу дойдуну санатар.
Хаһыатынан оҥоһуллубут кыталыктар
Дьиэ иһигэр киирдэххэ, саалаҕа уп-уһун атахтаах кылбаа маҥан кыталыктар, аттыларыгар оруосабай фламинго тураллар, ону көрөн киһи хайдах даҕаны эргэ хаһыаттан оҥоһуллубут диэн сэрэйбэккин. Остуолга кынталдьыйан турар мааны куба эмиэ баар.
Ыскаап үрдүгэр ыраах соҕуруу дойду баараҕай кыыла сулуон атаҕа, кулгааҕа, хобота оҕуруонан киэргэтиллибитэ өссө тупсан көстөр, үп үрүҥ дьүһүннээх сылгы оҕото бэрт сиэдэрэй чаппараактаах.
Дьиэлээх хаһаайка уруһуйдуур эбит, айылҕа кэрэ кэмин: кыһыл көмүс күһүнү, хампа күөх сайыны ойуулаабыт, онно күөлгэ кустар, кубалар уста сылдьаллар, хонууга сылгылар тураллар. Күөх сэбирдэҕинэн суугунаһа турар хатыҥнар тыыннаах курдуктар, хартыынаттан хойуу сэбирдэхтэрэ куудара курдук кутуллаллар, өйдөөн көрбүтүм хас биирдии сэбирдэҕи тус-туһунан кырыйан, кумааҕыга килиэйдээбит.
Дьиэҕэ баар ол-бу бытархайы угарга төгүрүк ваазаны оҥорбут, ойоҕоһун сибэккилэринэн киэргэппит. Хаһыаты кыра гына эрийтэлээн, таһын араҕас кыраасканан сотон, сибэккилэринэн симээн биэрбит бэрт истээх хопполоох. Туостан тууйастары оҥорон, маҥан оҕуруонан дьэрэкээн оһуордары түһэрбитин киһи эрэ сөбүлүү көрөр. Туоһунан тууйас оҥорорго 98 саастаах эдьиий Настааҕа үөрэнэн, хоппо оҥортообута. Килиэби туос иһиккэ уурдаххына хаппат, түүнүгүрбэт, төһө баҕарар өр турар диир Татьяна Иннокентьевна. Сорох туос бэйэтэ кырааскалаах курдук, сороҕо сырдык эбит.
Сөбүлээн көрөр мультиктарбыт дьоруойдара
Күлүмүрдэс чороону оҥорон, иһигэр тобус-толору ньургуһуннары укпута субу тыыннаах куурдуктар. Ону таһынан, сиэдэрэй оһуордаах чаппараагы, үрүҥ кылтан, оҕуруоттан уонна туостан харысхалы оҥорон дьиэ эркинигэр ыйаабыт.
Сибэккилээх күрүөҕэ күндү бэйэлээх мааны көтөр павлин оҕуруолардаах уһун кутуругун субурутан олорор. Оҕус үрдүгэр саха киһитэ олорон айаннаан иһэр.
Таас хаймыылаах, сибэккилии турар сакура быыһыгар икки кубалар уста сылдьаллар, олорон сынньан диэбит курдук ыскамыайкалар тураллар. Хайдах эрэ соҕуруу дойду саадын санатар.
Сэбиэскэй кэмҥэ төрөөбүт оҕолор сөбүлээн көрөр мультиктарын дьоруойдара: сэлээппэлээх крокодил Гена гармошкатыгар оонньуур, аттыгар эрэллээх доҕоро Чебурашка төп-төгүрүк хараҕынан тимэх курдук көрөн турар.
Онтон биир дьикти хартыынаҕа кыһыл отонноох рябина угугар үрүҥ туллуктар чобугураһаллар, кинилэргэ үөһэттэн туолбут ый толбоннурар суһума кутуллар.
Социальнай ситимтэн үөрэммитэ
Маннык киһи эрэ хараҕа хайҕыы көрөр оҥоһуктарын хайдах оҥорорун туһунан дьыбааҥҥа сэһэргэһэ олорон дьиэлээх хаһаайкаттан ыйыттым. Татьяна Иннокентьевна өҥ буордаах Өлүөхүмэ улууһун Кыыллаах Арыы нэһилиэгиттэн 2016 с. Майаҕа көһөн кэлбитэ, кини дойдутугар эдэр сылдьан илии-атах ыарахан үлэтигэр пиэрмэҕэ ыанньыксыттаабыта.
СПТУ-га үөрэнэн пуобар идэтин ылбыта эрээри, ол саҕана үрүҥ илгэни үрүлүтэ сүүрдэргэ ыанньыксыттар наада буолан, ким төһө элбэх үүтү ыырыгар күрэхтэһэллэрэ. Онтон оскуолаҕа дьиэ сууйааччынан биэнсийэҕэ тахсыар диэри үлэлээбитэ. Уола улааппытын кэнниттэн ыал буолан, уонча сыллааҕыта Майаҕа көһөн кэлэн, бастакы оҥоһуктарын оҥорбута.
«Өлүөхүмэҕэ илиинэн оҥорорго туттар тэрилиҥ да суох, манна Майаҕа куораттан чугас буолан, маҕаһыыҥҥа бары-барыта баар. Ол саҕана социальнай ситим харбакка үлэлиир этэ, төлөпүөнүнэн дьону көрөн үөрэнэн, аан бастаан пальманы кууһан турар банааннаах эбисийээҥкэни уонна зебраны кумааҕынан оҥорбутум. Эдэр сылдьан соҕуруу дойдуну көрүөхпүн баҕарар этим, бука ол баҕа санаабын дьүһүйдэҕим.
Маҕаһыыҥҥа иһити-хомуоһу төгүрүк бөлтөгөрдөрдөөх салапаанынан суулууллар, ону ылан сакураны оҥорон таһаарбытым. Ылыстахпына биир күнүнэн бүтэрэбин, сороҕу нэдиэлэнэн, ыйы ыйынан ситэрэбин. Чэй хаатынан кытта көтөрү оҥоробун, дьиэҕэ туох баарынан.
Кыталыктар тумсуларын боруобатынан оҥорбутум, каркааһын таҥан баран хаһыатынан эрийэбин, онтон кырааскалыыбын. Ньургуһуннары эрэһиинэ кумааҕынан оҥорбутум хойуу, тупсаҕай көстүүлээх буолар.
Дойдум ахтылҕана кууһан, Даппарайы, Элэһини, Өлүөнэ эбэ устун устан иһэр борокуоттары оҥорбутум. Кирбиилэ диэки кыталыктар түһэллэр, ону санаан ити оҥоһуллубута.
Салпыакканы хатардаххына алдьаммат, ону килиэйдээн иһэбин, эргэ быраҕыллыбыт таҥаһы кырыйан эмиэ киэргэтэбин. Иэйии, баҕа киирдэҕинэ биирдэ оҥоробун, туттар матырыйаал аны ыараан хаалла», — диэн кэпсиир Татьяна Иннокентьевна.
Дьиэлээх хаһаайка бэрт сэмэй майгылаах, дьоҥҥо биллэ-көстө сатаабат буолан, биир даҕаны куонкурска кытта илик. «Миигиннээҕэр үчүгэйдик оҥорор дьоннор бааллар», — диэн сапсыйан кэбиһэр.
Өрүү минньигэс астаах, сылаас чэйдээх хаһаайка
Татьяна Иннокентьевна ийэтэ иистэнэр этэ, бэргэһэттэн, сонтон саҕалаан, унтууга тиийэ оҕолорун туруору таҥыннарара. Ол иһин илиинэн оҥорор дьоҕур киниттэн бэриллибит буолуон сөп.
Илиинэн оҕуруону тистэххинэ, араас дьэрэкээн оҥоһуктары оҥордоххуна тарбахтарыҥ хамсанан, имигэс буолаллар, мелкай моторика мэйиигин, болҕомтолоох буоларгын эрчийэр, истириэстэн босхолонон, киһи холку турукка киирэр. Онон бары өттүнэн туһалаах уонна хас биирдии киһи күннээҕи түбүктэн аралдьыйарыгар сөбүлүүр дьарыктаах буолуохтаах.
Тыа сиригэр итинник талааннаах тарбахтаах эрээри, сахалыы сэмэй майгылаах буолан, араас быыстапкаларга-дьаарбаҥкаларга кыттыбат кэрэ аҥаардар бааллар. Ол эрэн киһи хараҕын үөрдэр, сүрэҕин сылаанньытар, дьиэ ис бараанын киэргэтэр илии оҥоһуктарын мээнэ киһи ылбычча оҥорбот. Тыыппалаах, тарбаҕыҥ сыстаҕас буоллаҕына биирдэ сатанар. Хас биирдии хаһыаты, кумааҕыны, салпыакканы эрийэн, килиэйдээн, кырааскалаан оҥорорго тулуур, дьулуур наада. Эчи киниэнэ буолан баран сыстан иһэрэ, ыһыллан хаалбата, кыталык, куба, сыспай сиэллээх, хороҕор муостаах моһуонун ылан иһэринэн сөхтөрөр.
Пуобар идэлээх буолан, Танюкка тиийдэххэ, остуол хотойорунан өрүү минньигэс астаах, сылаас чэйдээх көрсөр. Ол иһин киниэхэ балтылара-бырааттара сөбүлээн сылдьаллар, хонон-өрөөн ааһаллар. Кэргэнэ Гаврил ыстатыйа хаһан таҕыстаҕына этээр, хаһы даҕаны ылыам диэн эрдэттэн үлэһэ хаалбыта.
Ааптар хаартыскаҕа түһэриитэ + Татьяна Сильвестрова тиксэриитэ.
-
0
-
0
-
0
-
0
-
0
-
0
