Афанасий Николаевич Попов, балыксыттар биригээдэлэрин салайааччы буоларынан билигин тэрээһин үлэтин түбүгэр сылдьар. Бу ааспыт кыһын, тохсунньу-муус устар ыйдарга кыһыҥҥы балыктааһыҥҥа үгүс сыраларын биэрдилэр. Ол да буоллар былааннарын толордулар, Өлүөнэ эбэбит хотугу байҕалга түһэригэр хас эмэ сүүһүн боротуохаларын бураннарынан сыыйтаран балык тохтуур сирдэригэр илимнэрин туруоран, көрөн, сыраларын боруостаатылар. Ыраах хоту сир учаастагар кыһын сайыҥҥы курдук балыктаһар, көмөлөһөр киһи аҕыйах, ол иһин кылгас күн иһигэр үксүгэр хараҥанан эрэ сылдьаҕын. Бэһиэ буоланнар ойбоннорун алларан, илимнэрин үтэн хара сарыардаттан, хара киэһээҥҥэ диэри балыктаатылар. Этэҥҥэ, 2025 сылга Афанасий биэс киһилээх биригээдэтэ алтынньы, сэтинньи, ахсынньы ыйдарга балыктаан кыһыҥҥы былаанын 10 тонна балыгы туттарбыта, онон 2026 сылы үөрэ-көтө көрсүбүттэрэ.
Аны, кыһыҥҥы суол турбутун кэннэ, Тиксиинэн, ыраах Дьокуускайынан сакаастаһан, эттэһэн наадалаах табаардарын, бородуукталарын, тиэхиньикэлэрин, саппаас чаастарын син хааччына сатаатылар. Афанасий Николаевич онон бу саас хаастыы, балыктыы барарга эрэмньилээх. Бөһүөлэктэн хас сүүһүнэн ыраах учаастактарынан уу, хаар быыһынан бураанынан, мотуордаах оҥочонон ыйы ыйдаан сылдьыах диэтэххэ бэтэрээнэн дьыала буолбатах. Хата бииргэ сылдьар балыксыттара дьиэтээҕи дьыалаларын быһаарынан, бүтэрэн-оһорон бултарыгар, балыктарыгар бэлэмнэнэн, улаханын син быһаардылар.
ххх
Мин хас да сыл устата Быыкап Мыыска олорбут киһи, ааспыт сайын атырдьах ыйын ортотугар Афанасий Николаевич биригээдэтин балыктыыр учаастагар тиийэ сылдьыбытым. Хоту дойду балыксыттарын үлэлэрин, олохторун көрө-истэ, билсэ-көрсө диэн. Биир киэһэ Хоохучча боротуохатынан - мантан 140 килэмиэтир ыраах сиргэ кыра катерынан айаннаабыппыт. Катербыт сабыылаах, уон киһи олорор «мыльницанан» айанныыр буоллум. Киэһэ аҕыс саҕана мотуоркалар тохтуур сирдэригэр киирдим. Суолу быһа сири-дойдуну ыйыталаһан, туоһулаһан түүн 12 чаас саҕана Хоохуччабар тиийдим. Тыала суох буолан үчүгэй баҕайытык айаннаатыбыт. Бу дойдуга күн күннэри-түүннэри көрөр. Айанныырга билбэт сирим буолан көрөргө-истэргэ сэргэҕэ сүрдээх. Түүннэри манна биригэдьииринэн үлэлиир табаарыспар Афанасий Николаевичка ыйдаран тиийдим. Биэрэккэ уонтан тахса балаакка турар. Балыксыттар маннык олорон балыктыыллар эбит. Чэйдии олорон Афанасийдыын кэпсэтии-ипсэтии бөҕө буоллубут. Сарсын катерынан төннүөхтээхтэр эбит.
Күн сарсын бэйэлэригэр балыктыыллар үһү. Сарсыныгар сарсыарда 10 чааска биригээдэ дьоно, оҕолор уһуктан бары балыктыы киирдибит. Улахан баҕайы муҥханан сорохпут моторканан киирэн, сорохпут биэрэгинэн муҥха соһон син уһун сиргэ состубут уонна биэрэккэ муҥхабытын соһон таһаардыбыт. Ол таһаарбыттарыгар 10 куул уомул балык кэллэ. Мин хаһан да маннык киэҥ байҕалга сылдьыбатах, уомул балыкка муҥхалаабатах киһи соһуйа, сэргии көрдүм. Афанасийбыт уолаттарыгар «муҥхаҕытын хомуйуҥ, бу балык үллэстэрбитигэр сөп буолуо» диэтэ. Оҕолор, манна баар улахан дьон үөрэ-көтө хомунан бардылар, 10 мүнүүтэнэн мотуоркаларбытыгар олорон, баазабытыгар кэллибит. Биригээдэ үксэ үрдүкү кылаас үөрэнээччилэриттэн, сайын дойдуларыгар сынньана кэлбит устудьуоннартан турар эбит. Туустаах балыкка баҕарар дьоннор биэрэккэ балыктарын тууһаатылар, сорохтор өлүүлэрин балыгынан ыллылар.
Афанасий Николаевич 1988 сылтан Таймылыыр аттыгар Самах Арыы диэн сиргэ балыксытынан үлэҕэ киирбит. Кини төрдө-ууһа Таатта диэкиттэн эбит. 1997 сылтан манна биригэдьииринэн ананан үлэлиир. Бастаан утаа «Оҕонньор устата» диэн сиргэ ананан үлэлээбиттэр. Кыһынын «Ямаха» диэн бураанынан сылдьаллар эбит. Сайыҥҥы кэмҥэ биригээдэҕэ сүрүннээн оскуола үөрэнээччилэрэ оҕолор, устудьуоннар, аҕыйах улахан дьон буолан үлэлииллэр. Биригээдэ сайын сүүрбэ үлэһиттээх буолар. Былааннарын толороору сайын икки симиэнэн үлэлииллэр. Түүннэри үлэлээбит хамаанда сарсыарда 8 часка диэри сылдьар.
Афанасий Николаевич сайын үлэлээбит оҕолор хамнастарын кытары тэҥҥэ көрөн төлүүр эбит. Инньэ гынан киниэхэ үлэлээбит оҕолор эһиилигэр кини хамаандатыгар үөрэ-көтө суруйтараллар үһү. Ааспыт сайын биригээдэ 20 туонна балыгы туттарыахтааҕын оннугар 27 туонна балыгы туттаран былаанын быдан аһара толорбут.
Ааспыт сайын устудьуоннартан Егор Хорошоховы, Гаврил Прокопьевы, Данил Эртюковы, Арсен Эртюковы, үөрэнээччилэртэн Василий Эртюковы, балыксыт Анатолий Донскойу, Виталий Колесовы үчүгэйдик үлэлээбиттэрин аҕынна.
Кини кэргэнэ Тиксиигэ, кыыһа Дьокуускайга дьиэ кэргэн далбар хотуна буолан олороллор. Манна 2025 сылга балык 1 тонната 100 тыһыынча буолан балыксыттары үөртэ. 2024 сыл күһүнүгэр 1 тонна балык 70 тыһыынча эрэ этэ.
Афанасий Николаевич биригээдэтэ быйыл сайын да соруктаах былаанын толорорго дьулуһар, ылсан хоннохтоохтук үлэлииргэ толору бэлэм.
Семен Капитонов, Арассыыйа, Саха Сирин суруйааччыларын сойуустарын чилиэнэ,
бэйиэт, СӨ култууратын үтүөлээх үлэһитэ, Амма улууһун бочуоттаах олохтооҕо,
Амма улууһун Соморсун, Сулҕаччы нэһилиэктэрин бочуоттаах олохтооҕо
Хаартыскалар ааптар тиксэриитинэн
-
3
-
1
-
0
-
0
-
0
-
0
