Уопсастыба

Быыстапканы Сэбиэскэй Сойуус Дьоруойа Н. А. Кондаков аатынан оскуола бэлэмнээн киллэрдэ. Бу ураты быыстапка буолла. Степан Филиппович Гоголев олоҕун, үлэтин көрдөрөр хаартыскалары, докумуоннары барытын өрөспүүбүлүкэбит нассынаалынай архыыба бэлэмнээбитэ. Манна урут хаһан да, ханна да көрдөрүүгэ турбатах докумуоннар уонна Степан Филиппович Гоголев тус докумуоннара, бэйэтин буочарынан суруйбут биографията бааллар. Быыстапка иккис ураты түһүмэҕэр кини ааспыт үйэ 20-с сылларыгар суруйан хаалларбыт үлэлэрэ көрдөрүллэллэр. Ол курдук, 1924 сыллаахха суруйбут "Бэйэ бэйэҕэ көмөлөсүһэр уопсастыба. Хамначчыт сойууһа" диэн суруйбут үлэтэ баар. Бу суруйуу билиҥҥи кэмҥэ баар уопсастыбаннай тэрилтэлэр үлэлэригэр олук буолуон сөп курдук. Салгыы биир улахан үлэнэн "Ходуһа оҥоһуута" диэн суруйуутун тыа хаһаайыстыбатынан уонна сир оҥоруутунан дьарыктанар тэрилтэлэр болҕомтоҕо ылыахтарын сөп этэ. Салгыы биир улахан үлэнэн буолар "За всебщую грамотность" диэн үлэ. Бу үлэҕэ ол кэмнэргэ дойду үрдүнэн ыытыллыбыт бүттүүн үөрэҕэ суох буолууну суох оҥоруу, ол эбэтэр бүттүүн үөрэхтээһини ыытыы туһунан улахан үлэни суруйан хаалларбыт. Быыстапкаҕа кэлбит дьон бу үлэлэри кытта билистилэр. Салгыы биир түһүмэҕинэн Степан Филиппович кэргэнин Евдокия Константиновна Гоголеваны кытта билсиһии буолла. Евдокия Константиновна Гоголева саха тыйаатырыгар костюмерынан үлэлээбит. Салгыы Степан Филиппович кыыһын Октябрина Степановна Корнилованы кытта билистибит.  Бу түһүмэххэ Октябрина Степановна Корнилова ийэтин Елизавета Георгиевна Корнилова уонна эбэтин Мавра Дмитриевна Корнилова билиҥҥи тылынан эттэххэ , "фамильнай драгоценностьтара" улахан болҕомтону тарта. Ол курдук, үрүҥ көмүстэн оҥоһуллубут фаберже уонна шкатулка дьон болҕомтотун тарта. Таарыччы аҕыннахха, Өлүөхүмэ Кыыллаах Арыытыттан төрүттээх Корниловтар эбэлэрэ Мавра Дмитриевна ол кэмнээҕи меценат, атыыһыт эбит. Өссө кини француз тылын үөрэппитэ биллэр. Үчүгэйдик эргинэр эбит. Ол да иһин, итинник сэдэх маллардаах буоллаҕа. Бу сэдэх маллары С. Ф. Гоголев сиэнэ Анатолий Яковлев уонна сиэн балтылара Анисья Ильинична бу сайын ыһыахха кэлэ сылдьан оскуола түмэлигэр бэлэхтээбиттэрэ.
Салгыы Дьөккөн оскуолатын үөрэнээччилэрэ Игорь Никифоров Степан Филиппович олоҕун кэпсээтэ, онтон Альберт Петров С. Ф. Гоголевка анаммыт бибилэтиэкэр Зоя Васильевна Капитонова суруйбут хоһоонун доргуччу аахта.
Бу тэрээһиҥҥэ улуус баһылыгын социальнай боппуруостарга солбуйааччы Александр Комаров, нэһилиэк баһылыга Антон Михайлов, С. Ф. Гоголев аатынан уулуссаҕа турар "Биһикчээн" оҕо саадын сэбиэдиссэйэ Саргылана  Кузьмина, биир дойдулаахпыт Нуоралдьыма Толбон кыыһа, Дьөккөн оскуолатын дириэктэрэ Светлана Прокопьева, методист учуутал Ирина Константинова, Н. Г. Чернышевскай аатынан Бүлүүтээҕи педколледж мусуойун сэбиэдиссэйэ Матрена  Саввинова, 3 нүөмэрдээх Бүлүүтээҕи Н. С. Степанов аатынан орто оскуола учуутала Оксана Кычкина, Чочу нэһилиэгиттэн Анастасия Константинова тыл эттилэр, үтүө баҕа санааларын тиэртилэр.

Дьөккөнтөн сонуну суруйда Альбина Ионова. Хаартыскалар ааптар тиксэриитэ.