Норуотугар көмүскэл буолаары…
Биллэрин курдук, 90-с сылларга дойдубутугар дьалхааннаах кэм-кэрдии үүммүтэ. Ама да ааспытын иһин уустук күннэр-дьыллар этилэр. Сорох өрөспүүбүлүкэлэр Сэбиэскэй Сойуус састаабыттан тахсан барбыттара. Үгүс регионнар мунан-тэнэн хаалбыттара баар суол этэ. Сөптөөх салайыныы, дьаһаныы наада этэ.
Ол эрээри төһө даҕаны ырыынак сыһыаннаһыыларыгар киирэр ыһыллыы-тоҕуллуу кэмэ буоллар, өрөспүүбүлүкэбит дьонун-сэргэтин өйдөрүгэр-санааларыгар хатанан хаалар үгүс үтүө түгэннэри, уларыйыылары аҕалбыта. Ити үтүө уларыйыылар, далааһыннаах көрүүлээх, киэҥ чүөмчүлээх салайааччыларбыт, политиктарбыт суохтара буоллар, кэлэллэрэ саарбахтардаах этэ.
Кинилэр кэккэлэригэр биир бастакынан маҥнайгы Бэрэсидьиэммит Михаил Николаевы таһынан, Ил Түмэн Бэрэстэбиитэллэрин Палаататын бастакы спикерин, уһулуччулаах судаарыстыбаннай диэйэтэлэ, Саха Өрөспүүбүлүкэтин үтүөлээх юриһын, поэт-тылбаасчыт Афанасий Илларионов аата ааттаныан ааттанар.
Бэҕэһээ, сэтинньи 18 күнүгэр, Афанасий Илларионов төрөөбүтэ 80 сылын өрөспүүбүлүкэ уопсастыбаннаһа бэлиэтээтэ, үгүс киһи аҕынна.
Ол курдук, Афанасий Петрович оччолорго өрөспүүбүлүкэ сөптөөх суолга-иискэ турарыгар, салгыы сайдарыгар төһүү буолбут бөдөҥ суолталаах докумуоннары: Саха Өрөспүүбүлүкэтин судаарыстыбаннай Суверенитетын туһунан Декларация барылын, өрөспүүбүлүкэ Төрүт Сокуонун, Союзнай уонна Федеративнай Дуогабардар барылларын оҥорууга быһаччы кыттыыны ылбыта. Парламент бастакы бэрэссэдээтэлэ, бэрэсидьиэн бастакы сүбэһитэ, бастакы спичрайтер, бастакы имиджмейкер… Маны таһынан кини аан бастаан өрөспүүбүлүкэ социальнай хайысхалаах бүддьүөтүн таҥыыга олук уурбута.
Ытык киһибит биир дойдулааҕа, норуодунай суруйааччы Сэмэн Тумат эппитинии, биһиги, сахалар, дьылҕа, уйан-хатан быһаарыллар уустук кэмнэргэ дириҥ өйдөөх-санаалаах, киэҥ көрүүлээх бастыҥ дьоммутунан тутайбатах омукпут. Үрдүкү Айыыларбыт Афанасий Илларионовы уустук кэмҥэ төрөөбүт норуотугар, дойдутугар көмүскэл, харысхал гынаары ыыттахтара.
Историяҕа киирдэ, суруллунна
Хайа баҕарар от-мас силиһэ төһө бөҕөтүттэн, дьиэ акылаата хайдаҕыттан үйэтэ улахан тутулуктаах. Ол кэриэтэ ханнык баҕарар дьыаланы саҕалааһын инники кэскилигэр улахан оруоллаах.
Өрөспүүбүлүкэбит Судаарыстыбаннай Мунньаҕын (Ил Түмэн) бигэ акылаатын биллэр-көстөр судаарыстыбаннай диэйэтэллэрбит Афанасий Илларионов уонна Егор Ларионов уурсубуттара саҥа парламентаризм института силиһэ-мутуга бөҕөтүн, бигэ тирэхтээҕин көрдөрөр.
Бүгүн биһиги Афанасий Петрович аата-суола өрөспүүбүлүкэбит судаарыстыбаннаһын историятыгар бигэтик киирбитин тыыннаах туоһулара буолабыт. Ити, бастатан туран, кини киһи быһыытынан уратытын, уһулуччутун көрдөрөр. Дьон-сэргэ ытык киһибит туһунан өйдөбүлүн сүтэрбэтэҕин, кэм-кэрдии, күн-дьыл тургутуутун ааспытын, уҥуордаабытын туоһулуур.
Өрөспүүбүлүкэбитигэр саҥа судаарыстыбаннас үөскүүр бириэмэтигэр парламент бастакы салайааччытын быһыытынан, айар чараас дууһаны кытта судаарыстыбаннай үлэни-хамнаһы дьиктитик дьүөрэлээбит, эргиччи эрудициялаах, интеллектээх Афанасий Петрович Илларионов...
Олоҕун бүүс-бүтүннүүтүн төрөөбүт норуотугар, өрөспүүбүлүкэтигэр анаабыт, бар дьоно кэскиллэрэ ыраас, сырдык буоларыгар туох баар күүһүн-күдэҕин биэрэн туран үлэлээбит ытык киһибит Афанасий Петрович Илларионов аата-суола үйэлэри уҥуордаан ахтылла туруохтун.
Ыспыраапка
Илларионов Афанасий Петрович (1942-1997) судаарыстыбаннай диэйэтэл, юрист, бэйиэт, тылбаасчыт. СӨ Ил Түмэн мунньаҕын бэрэстэбиитллэрин палаататын бастакы бэрэссэдээтэлэ.
Эдьигээн улууhун Наатара нэhилиэгэр 1942 сыл алтынньы 18 күнүгэр хоту көспүт Чурапчыларга төрөөбүтэ.
1962 - 1967 сс. Чурапчыга бухгалтер, дизелист, кулууп сэбиэдиссэйэ, учуутал, оройуон хаhыатын корректора.
1967 - 1971 сс. Свердловскайдааҕы юридическай институт устудьуона.
1971 - 1972 сс. Дьокуускай куоракка нотариус.
1972 - 1975 сс. Орджоникидзе оройуонун норуот судьуйата.
1975 - 1986 сс. Норуот судьуйата, Нерюнгри народнай суутун бэрэссэдээтэлэ.
1986 - 1988 сс. Нерюнгритааҕы дьиэ тутар комбинат кадр отделын салайааччыта.
1988 - 1990 сс. Дьокуускай исполкомун юридическай боппуруостарга сэбиэдиссэйэ.
1990 - 1992 сс. Саха Өрөспүүбүлүкэтин верховнай советын сокуон онорор отделын сэбиэдиссэйэ.
1992 - 1993 сс. Саха Өрөспүүбүлүкэтин бэрэсидьиэнин сүбэhитэ.
1993 - 1997 сс. Саха Өрөспүүбүлүкэтин Ил Түмэн бэрэстэбиитэллэрин палаататын бэрэссэдээтэлэ.
1997 с. ыарахан ыарыыттан соhуччу өлбутэ.
Үгүс хоhооннор, тылбаастар ааптардара. "Игорь полкатын туhунан кэс тыл" сахалыы тылбаастаабыта.
-
0
-
0
-
0
-
0
-
0
-
0




















